Η φεμινιστική σκέψη στην τεχνοεπιστημονική πρακτική και η περιθλαστική οπτική των Donna Haraway και Karen Barad
DOI:
https://doi.org/10.26253/heal.uth.ojs.sst.2026.2523Λέξεις-κλειδιά:
φεμινιστική σκέψη, τεχνοεπιστημονική πρακτική, κουήρ, κυβόργια, ύλη, μεταανθρωπισμός, νέες υλικότητες, περιθλαστική οπτική, Donna Haraway, Karen BaradΠερίληψη
Η φεμινιστική σκέψη των Donna Haraway και Karen Barad, δίνοντας έμφαση στην υλικότητα της γνώσης, αντιστέκεται σε επιστημολογικές θεωρήσεις που προτάσσουν την κοινωνική κατασκευή λογοθετικών αναπαραστάσεων, καθώς και σε ηθικές και οντολογικές παραδοχές που εδράζουν στα ιδεώδη ενός δυτικού λευκού ανθρωποκεντρικού υποκειμένου που οραματίζεται την άνευ όρων ανάπτυξη τεχνοεπιστημονικών καινοτομιών για την τιθάσευση της άγριας φύσης, της επικίνδυνης θηλυκότητας και του ανεξέλεγκτου χάους. Το παρόν κείμενο παρουσιάζει το έργο και τη συνεισφορά τους για μια φεμινιστική τεχνοεπιστήμη πέρα από διχοτομήσεις, εστιάζοντας στην περιθλαστική οπτική. Η οπτική αυτή, προτάσσοντας τη γνώση ως πλαισιοθετημένη [situated] διαδικασία ενδόδρασης [intra-action] με την ύλη και την υλικότητα των στοιχείων που συγκροτούν και συνδιαμορφώνουν την ίδια την τεχνοεπιστημονική πρακτική, αποσταθεροποιεί την επιστημολογική κυριαρχία μιας ανθρωποκεντρικής γλώσσας που τείνει να ορίζει, να καθορίζει και να περιορίζει αντικείμενα και υποκείμενα σε διπολικές ταυτότητες όπως αρσενικό/θηλυκό, φύση/πολιτισμός, ύλη/γλώσσα, σώμα/νους, άνθρωπος/μηχανή.
